Gwobr ryngwladol am adfer corsydd Cymru

25/05/2018

Categori: Addysg, Amgylchedd, Hamdden, Newyddion

Mae gwaith Cyfoeth Naturiol Cymru i adfer corsydd yn iseldir gogledd Cymru wedi’i gydnabod fel un o’r prosiectau natur gorau yn Ewrop.

Bu’r prosiect pum mlynedd o adfer corsydd Pen Llŷn a Sir Fôn mewn cystadleuaeth yn erbyn  prosiectau Ewropeaidd eraill, a chafodd ei alw’n ‘arloesol’ ac yn ‘ysbrydoledig’ gan feirniaid y wobr.

 

Dyma un o brosiectau adfer corstir mwyaf Ewrop, gydag oddeutu 751 hectar (mwy na 1000 o gaeau pêl droed) o gynefinoedd ffen -  math arbennig a phrin o gorstir a fwydir gan ddyfroedd mwynol – wedi’u hadfer.

 

Cafodd y corsydd eu trawsffurfio, mewn cydweithrediad â thirfeddianwyr lleol, fel bod modd iddynt storio carbon unwaith eto- carbon a fyddai fel arall yn cael ei ryddhau i’r amgylchedd gan gyfrannu tuag at newid hinsawdd.

 

Mae’r corsydd hefyd yn cynnig lloches i gyfoeth o fywyd gwyllt- gan gynnwys adar, megis y gylfinir a’r cwtiad aur; gweision y neidr a mursennod; planhigion gwlypdir prin; a blodau gwylltion di-ri. 

 

Gall adfer ffen helpu i storio dŵr hefyd, gan leihau’r perygl o lifogydd mewn iseldir yn ogystal â phuro ffynonellau dŵr. Maent hefyd yn fannau gwych i fwynhau byd natur ar ei orau.

 

Adfer mawndir

 

Dywedodd Justin Hanson, y gŵr a reolodd Brosiect Corsydd Môn a Llŷn: “Mae adfer mawndir yn hanfodol, ac yn cynnig sawl budd i’r gymdeithas.

 

“Wedi blynyddoedd o gael eu hesgeuluso, bu’n fraint cael cydweithio a thirfeddianwyr lleol i adfer cyflwr corsydd Môn a Llŷn.

 

“Rwyf wrth fy modd fod o weld ein gwaith yn cael ei gydnabod. Mae llawer iawn eto i’w wneud, ac rydym yn eiddgar i ddefnyddio ein profiadau newydd yng nghyd-destun prosiectau eraill i wella treftadaeth naturiol Cymru, fel bod modd i genedlaethau’r dyfodol barhau i gael budd o adnoddau naturiol y wlad.”

 

Mae’r corsydd wedi’u hadfer yn cynnwys Gwarchodfeydd Natur Cenedlaethol Cors Erddreiniog, Cors Bodeilio, a Chors Goch ym Môn, a Chors Geirch ym Mhen Llŷn, ynghyd â safleoedd bychain eraill.

 

Roedd y gwaith yn cynnwys echdynnu pridd er mwyn adfer ardal eang o fawn a oedd wedi dirywio; torri a llosgi llystyfiant; gosod tir i’w bori unwaith eto; torri prysgwydd; adfer nentydd a ffynonellau; cywiro lefelau dŵr ac arafu ei lif trwy’r safle; yn ogystal â gwella hygyrchedd i bobl gael mwynhau natur.