Cyhoeddi casgliad o gerddi yn clodfori'r bardd Waldo

16/10/2020

Categori: Addysg, Llenyddiaeth, Newyddion

Cyhoeddir teyrnged mewn cerddi i un o feirdd mwyaf disglair ein cenedl, Waldo Williams, y bardd o Sir Benfro gan wasg Y Lolfa.

Casglwyd y cerddi ynghyd ar gyfer y gyfrol Blodeugerdd Waldo – Teyrnged y Beirdd gan Eirwyn George, a gafodd y fraint o adnabod Waldo ym mlynyddoedd olaf ei oes.

 
“Diddordeb personol oedd y cymhelliad i fynd ati i chwilio am ddeunydd ar gyfer cyhoeddi blodeugerdd goffa iddo,” meddai Eirwyn George. “Cefais afael ar 62 o gerddi ac englynion gan 40 o feirdd! Rwy’n ddyledus i’r beirdd i gyd, ac i berthnasau’r beirdd ymadawedig, am y caniatâd i gynnwys eu cerddi.”
 
Mae’r casgliad yn un cynhwysfawr o 62 o gerddi ac englynion, ac yn cynnwys gwaith gan feirdd megis Dic Jones, James Nicholas, Alan Llwyd, Aled Gwyn, Gwenallt Llwyd Ifan, Ceri Wyn Jones, Mererid Hopwood, Eurig Salisbury a’r golygydd ei hun. Ceir cerddi ar amrywiaeth ffurfiau a mesurau gan gynnwys cywyddau, cyfresi o englynion, detholiad o awdl, sonedau, telynegion, cerddi vers libre a chanu rhydd odledig. Mae’r casgliad yn gyfle i flasu ychydig o dafodiaith gyfoethog bro’r Preseli.

 

Athro ysgol fu Waldo Williams am ran fwyaf o’i oes. Bu’n dysgu mewn sawl ardal yng Nghymru ac mewn dwy ysgol yn Lloegr hefyd. Daeth yn wrthwynebydd cydwybodol adeg yr Ail Ryfel Byd a chael ei garcharu ddwywaith am wrthod talu treth incwm fel protest yn erbyn gorfodaeth filwrol. Ymunodd â’r Crynwyr yn Aberdaugleddau; ac ef oedd ymgeisydd cyntaf Plaid Cymru yn etholaeth Sir Benfro. Bu farw yn 66 oed a’i gladdu ym mynwent Blaenconin.

 

Pedair adran

 

Trefnwyd y casgliad yn bedair adran – cerddi a gyfansoddwyd i Waldo yn ystod ei oes; cerddi coffa’r blynyddoedd yn dilyn ei farwolaeth yn 1971; cynnyrch y blynyddoedd yn dilyn canmlwyddiant ei eni yn 2004; a chasgliad o englynion unigol. Y cyfan yn dadlennu ei bersonoliaeth a’i ddaliadau cadarn.
 
Brodor o ogledd Sir Benfro yw Eirwyn George sydd eisoes wedi cyhoeddi a  golygu  22 o gyfrolau barddoniaeth a rhyddiaith. Mae'n byw ym mhentre Maenclochog.