Darganfod gwledd o fywyd gwyllt yn eich gardd neu ar garreg eich drws

22/05/2020

Categori: Amgylchedd, Iechyd, Newyddion

Mae Cyfoeth Naturiol Cymru yn galw ar bobl o bob oed o bob cwr o Gymru i gamu i’r awyr agored i archwilio’r toreth o fywyd naturiol sydd i’w gael yn eu gerddi wrth i’r byd uno i ddathlu Diwrnod Rhyngwladol Amrywiaeth Fiolegol heddiw.

Fel rhan o’r dathliadau blynyddol, mae’r Cenhedloedd Unedig wedi galw ar y gymuned fyd-eang i adfywio’i pherthynas â natur a’r buddion amgylcheddol lu y mae’n eu cynnig, gan gynnwys aer a dŵr glân, cyflenwadau bwyd cynaliadwy, ac adferiad a gwytnwch mewn perthynas â thrychinebau naturiol.

 

Mae byd natur dan fygythiad yma yng Nghymru, ac mae gan CNC rôl hollbwysig o ran mynd i’r afael â’r argyfwng hwn trwy ddiogelu rhywogaethau a chynefinoedd a rheoli ein hadnoddau naturiol yn gynaliadwy.

 

Fel yr esbonia Graham Rutt, cynghorydd ecolegol arbenigol yn CNC: “Mae Diwrnod Rhyngwladol Amrywiaeth Fiolegol y Cenhedloedd Unedig yn dathlu amrywiaeth anhygoel byd natur a bywyd gwyllt ein planed.
“Yn sgil y Coronafeirws, mae llawer mwy o bobl wedi cael eu hysbrydoli i archwilio natur yn eu cymunedau a’u gerddi, gan ddod i adnabod yr amrywiaeth eang o anifeiliaid, pryfed a phlanhigion sy’n rhannu ein cartrefi.

 

“Does dim rhaid ichi fyw yn y wlad i fwynhau natur – mae o’ch cwmpas ym mhob man, hyd yn oed os ydych chi’n byw mewn tref neu ddinas. Fe fydd unrhyw fan gwyrdd yn gartref i nifer rhyfeddol o rywogaethau, a chewch eich syfrdanu gan yr hyn y gallwch chi ddod o hyd iddo o fewn pellter cerdded i’ch cartref.”
Felly, beth allwch chi ddisgwyl ei weld yn eich gardd?

 

Un o arwyddion traddodiadol y gwanwyn yw gardd yn llawn glöynnod byw. Yn yr wythnosau diwethaf bu nifer o rywogaethau gwahanol yn dodwy eu hwyau a chyn bo hir fe ddaw eu lindys i’r golwg.Mewn ardaloedd cynnes mae’r brogaod bach cyntaf i’w gweld mewn pyllau gerddi ac yn ei gwneud hi am lystyfiant a glaswellt hir i guddio.Er ei bod braidd yn gynnar i weld mursennod a gweision y neidr, efallai y bydd y tywydd cynnes yn peri iddyn nhw ymddangos ynghynt.Mae blodau gwyllt yn dechrau blodeuo, gan gynnwys nifer o degeirianau brodorol, yn enwedig mewn ardaloedd calchog.Mae gwenyn yn hanfodol i ecosystemau iach oherwydd eu rôl fel pryfed peillio, a bellach mae modd gweld y cacwn cyntaf wrthi’n brysur yn casglu neithdar.Mae Tristan Hatton-Ellis yn gynghorydd arbenigol ar gynefinoedd a rhywogaethau yn CNC. Meddai:
“Mae’r adeg aros garfref yn gyfnod anodd i lawer ohonom, ond mae hefyd yn rhoi cyfle i sylwi ar rai o'r pethau bychain mewn bywyd.  

 

Edrych yn fanylach

 

“Yn eich gardd, neu pan fyddwch yn mynd am dro, edrychwch yn fanylach ar yr anifeiliaid a'r planhigion o'ch cwmpas a gwerthfawrogwch eu harddwch, neu eu rhyfeddod – y dramâu bach sy'n datblygu o'n cwmpas bob dydd, yn anffodus mae llawer o rywogaethau anhygoel a hardd yn union fel y rhain mewn perygl difrifol o ddiflannu.
“Mae natur a mannau gwyrdd yn bwysig iawn i'n lles, ac maen nhw hefyd yn gartref i gymaint o fywyd gwyllt, felly os ydych chi'n teimlo'n ysbrydoledig ac eisiau rhoi llaw i natur, mae adnoddau garddio bywyd gwyllt gwych ar-lein, fel yn Buglife, Cadwraeth Gloÿnnod Byw, Ymddiriedolaeth Cynefinoedd Dŵr Croyw, RSPB a’r Ymddiriedolaethau Natur Cymru.”