Datblygiad Eglwyswrw yn dangos diffygion sylfaenol yn y drefn gynllunio, yn ôl mudiad

29/05/2020

Categori: Amgylchedd, Gwleidyddiaeth, Iaith, Newyddion

Mae mudiad Dyfodol i’r Iaith wedi datgan bod y methiant diweddar i ystyried barn leol ac oblygiadau i’r Gymraeg yn achos datblygiad tai newydd yn Eglwyswrw, sir Benfro yn amlygu diffygion sylfaenol yn y drefn gynllunio.

Er bod 63% o’r gymuned yn siarad Cymraeg, amharwyd ar hygyrchedd y broses ymgynghori hanfodol yn sgil yr argyfwng Covid-19. Er bod y datblygwyr, Cymdeithas Tai Wales and West wedi cadarnhau y bydd angen ail-gynnal yr ymgynghoriad, eto mae’r achos yn amlinellu gwendidau difrifol yn drefn gynllunio.

 

Dywedodd Heini Gruffudd, Cadeirydd Dyfodol: "Dyma achos arall sy’n dangos mor anghymwys yw’r gyfundrefn gynllunio i warchod lles y Gymraeg a chadarnleoedd yr iaith, a gwelwn fel y rhoddir blaenoriaeth ddigamsyniol i ddatblygu anaddas dros warchodaeth. Nid dyma’r drefn wrth ystyried goblygiadau amgylcheddol na chadwriaethol, ac yn y meysydd hyn, rhoddir ystyriaeth lawn ac arbenigol i effaith unrhyw ddatblygiad cyffelyb."

 

Adolygiad llawn

 

"Mae Dyfodol i’r Iaith yn galw am adolygiad llawn o’r drefn gynllunio o’r bôn i’r brig, ond un cam sylfaenol a syml byddai cael Ymgynghorai Statudol i warchod y Gymraeg mewn achosion cynllunio , fel sy’n digwydd eisoes gyda gwarchod henebion a’r amgylchedd."

 

"Os yw’r Llywodraeth o ddifri ynglŷn â gwarchod yr iaith fel cyfrwng cymdeithasol, byddwn yn pwyso arnynt i benodi Comisiynydd y Gymraeg fel Ymgynghorai Statudol mewn achosion cynllunio. Byddwn yn hefyd yn pwysleisio y bydd angen iddynt roi’r gefnogaeth angenrheidiol i’w swyddfa allu ymgymryd yn effeithiol â gwaith allweddol hwn.’"