Dathlu'r Wladfa Gymreig yn Aberystwyth

05/06/2015

Categori: Addysg, Iaith, Newyddion

Bydd Cymdeithas Aberystwyth ac Esquel yn trefnu nifer o ddigwyddiadau yn y dref i ddathlu 150 mlynedd ers sefydlu'r Wladfa Gymreig ar ddydd Mawrth, 28ain Gorffennaf. 

 
Cynhelir cyfres o weithgareddau awyr agored, gan gynnwys cerddoriaeth, adrodd straeon ac eitemau dawns ar safle  Llys y Brenin,  bydd yn apelio i'r hen a'r ifanc, pobl lleol a dwȃd, ac yn gyfle gwych i flasu diwylliant Cymreig ac Archentaidd. 
 
Mae'r Gymdeithas yn cydweithio yn agos gydag Amgueddfa Ceredigion i drefnu gweithgareddau a gweithdai ar gyfer plant ysgol lleol sy'n cyd-fynd â themȃ yr arddangosfeydd haf eleni, sef  bywyd morwrol a mudo. 
 
Bydd Panel Ieuenctid Treftadaeth Ceredigion yn cynnal gweithdai hwyliog yn yr amgueddfa ar y 22ain a'r 23ain Gorffennaf, yn ogystal ag ar y diwrnod ei hun. 

 

Dywedodd  Anna Evans, Swyddog Addysg Amgueddfeydd Ceredigion, «Gallwn ddibynnu bob amser  ar ein panel ieuenctid i feddwl am ffyrdd newydd a chyffrous i archwilio hanes. Felly dewch draw i'n helpu i adeiladu  'Anghenfil Chwedlonol', a fydd yn gwneud ei ymddangosiad cyntaf yng ngharnifal Aberystwyth ar y 25ain Gorffennaf. Yn ôl chwedloniaeth, Patagonia oedd Gwlad y Cewri, felly rydym yn disgwyl mlaen i greu un!” 

 

Theatr Arad Goch
 
Bydd Theatr Arad Goch hefyd yn cynnal disgwyddiadau ac yn darparu lleoliad ar gyfer pob math o gerddoriaeth a sesiynau adrodd straeon. 

 

Er mwyn dathlu y penblwydd arbennig hwn mae’r Gymdeithas wedi cynnal ysgoloriaeth o £2500 i alluogi person ifanc o’r ardal i ymweld a’r Wladfa i astudio yno. Enillydd yr ysgoloriaeth yw Isabella Hughes, cyn ddisgybl o Ysgol Penglais, sydd bellach yn astudio athropoleg ym mhrifysgol Caeredin. Bydd yn treulio 3 wythnos yn yr Ariannin yn ystod yr haf yn gweithio ar ei maes ymchwil. 

 

Meddai Isabella: "Rwyf yn ddiolchgar iawn i'r Gymdeithas am roi y cyfle  imi ymweld â'r Wladfa, a fydd yn fy ngalluogi i ddilyn fy mreuddwyd o ymweld â'r rhan honno o'r byd a chwblhau fy ymchwil israddedig. Bydd fy ymchwil yn edrych ar y ffyrdd yr ydym yn ymgysylltu â hanes ymfudol a phrofiad pobl o ddysgu am hanes Patagonia ac ymweld â'r Wladfa. 
 
"Bydd ymgysylltu â'r hanes a chwrdd â phobl sy'n rhan annatod o hanes y Wladfa yn ddiweddglo perffaith i fy ymchwil".  
 
Mae'r Gymdeithas hefyd yn awyddus i glywed gan unrhyw un sydd â straeon sy'n ymwneud â'r ymfudo. Efallai bod gennych hynafiaid neu berthnasau pell ymfudodd i'r Wladfa? Os felly, bydd Casgliad y Bobl, Llyfrgell Genedlaethol Cymru wrth law i gofnodi unrhyw ffeithiau diddorol neu atgofion teuluol sydd gennych. 

 

Arddangosfa

 

Dywedodd Dr Stephen Tooth, Cadeirydd y Gymdeithas, «Rydym yn gwybod am ffaith bod llond llaw o ymfudwyr o Aberystwyth ar y daith enwog honno 150 o flynyddoedd yn ôl, a gellir gweld eu hanesion yn arddangosfa haf Amgueddfa Ceredigion. Bydd y diwrnod yn gyfle gwych i ddathlu ein cysylltiadau, hanes y ddwy wlad a nodi hanes y mudo Cymreig i Batagonia yn y 19eg ganrif. 

 
"Mae'r gefeillio rhwng Esquel ac Aberystwyth wedi mynd o nerth i nerth ers ei sefydlu," yn ôl Dr Stephen Tooth, ac er bod miloedd o filltiroedd rhyngom teimlwn ei bod yn bwysig i nodi'r pen-blwydd arbennig drwy dynnu sylw at y cysylltiadau cryf sy'n bodoli rhwng ein cymunedau."

 

Ychwanegodd “Os yw unrhyw glwb, busnes neu gymdeithas am ymuno yn yr hwyl a threfnu digwyddiad neu stondin i gyd-fynd ȃ’r achlysur mae croeso iddynt gysylltu gyda’r trefnydd Gaynor Jones. Rydym yn awyddus i drefnu diwrnod i’w gofio.”  

 

Am ragor o wybodaeth am y digwyddiadau, cysylltwch gyda Gaynor Jones: 07775 847710. Os oes unrhyw un  â diddordeb mewn cymryd rhan yn ymchwil Isabella, mae croeso iddynt gysylltu ar ebost: geih@hotmail.co.uk