Cynnal arolwg am sbyngau i ganfod rhagor am gynefinoedd ger Ynys Sgomer

31/07/2019

Categori: Addysg, Amgylchedd, Newyddion

Mae Cyfoeth Naturiol Cymru wedi cynnal arolwg manwl er mwyn dysgu rhagor am iechyd un o gynefinoedd bywyd gwyllt mwyaf unigryw Cymru.

Bydd y samplau o sbwng nawr yn cael eu harchwilio a’u hadnabod, ac enwau’r rhywogaethau’n cael eu hychwanegu i gronfa ddata o rywogaethau o sbyngau y gwyddom eu bod yn byw o fewn Parth Cadwraeth Sgomer.



Mae Parth Cadwraeth Morol Sgomer oddi ar arfordir Sir Benfro, yn gartref i gyfoeth o fywyd gwyllt morol ac mae’n ardal lle mae Cyfoeth Naturiol Cymru yn cynnal rhaglenni ymchwil a monitro ar raddfa fawr.

 

Y nod yw cynyddu ein gwybodaeth a’n dealltwriaeth o’r rhywogaethau a’r cynefinoedd morol a geir yno.

 

Cynhelir nifer ohonynt bob blwyddyn ac maen nhw’n cynnwys tynnu ffotograffau o’r un ardaloedd neu o anifeiliaid unigol er mwyn gallu nodi newidiadau.

 

Mae’r arolwg eleni, serch hynny, yn arolwg manwl lle mae gofyn i staff gymryd samplau o sbyngau er mwyn eu nodi a’u catalogio.

 

Dim ond bob pedair blynedd y mae’r math yma o arolwg yn digwydd, a gall iechyd ac amrywiaeth y sbyngau helpu i greu darlun o ba mor dda mae’r cynefin cyfan yn ei wneud.

 

Mae dros 130 o wahanol fathau o sbyngau’r môr ym Mharth Cadwraeth Morol Sgomer, ac yn aml mae rhywogaethau newydd yn cael eu darganfod yn ystod arolygon fel hyn. Mae o leiaf deuddeg rhywogaeth na ddisgrifiwyd o’r blaen wedi cael eu canfod yno ers 2003.

 

Ynys Sgomer

 

Dywedodd Jennifer Jones, Swyddog Asesu Amgylcheddau Morol, Cyfoeth Naturiol Cymru, “Mae Sgomer yn ardal unigryw iawn, nid yn unig yng Nghymru ond yn y byd. Mae’n byrlymu â bioamrywiaeth ac mae’r gwaith rydyn ni’n ei wneud i gynnal ac i ddiogelu’r ardal mor bwysig.

 

“Mae sbyngau’r môr yn gallu dweud llawer wrthym am beth arall sy’n digwydd yn y parth cadwraeth, ond yn gyffredinol os yw’r sbyngau’n ffynnu yna felly hefyd y mae’r planhigion a’r anifeiliaid eraill sy’n byw yno.

“Mae’r arolygon hyn yn bwysig am eu bod yn rhoi syniad hir dymor i ni o iechyd cyffredinol y parth, sy’n ei gwneud hi’n haws gweld os oes rhywbeth yn mynd o’i le yn y cynefin. Mae gwneud hyn yn gwneud y gwaith o reoli a chynnal yr adnodd anhygoel hwn cymaint haws.”