Hwb i un o goedtiroedd derw esblennydd Ewrop

19/03/2018

Categori: Addysg, Amgylchedd, Hamdden, Newyddion

Mae un o goetiroedd derw mwyaf ysblennydd Ewrop ar fin cael ei wneud yn gadarnach ac yn fwy cyfoethog o ran bywyd gwyllt.

Estynnwyd Gwarchodfa Natur Genedlaethol Ceunant Llennyrch ger Trawsfynydd yng Ngwynedd yn sylweddol, ac fe’i gelwir yn aml yn goedwig law Geltaidd oherwydd ei hamodau llaith a’i helaethder o fywyd gwyllt prin.

 

Cyfoeth Naturiol Cymru sy’n rheoli 12 hectar y warchodfa wreiddiol ar un ochr o’r ceunant ysblennydd.

 

Erbyn hyn, mae 300 hectar o dir Coed Cadw ar yr ochr arall wedi ennill statws GNG. Mae’r tir hwn yn gymysgedd o gynefinoedd coetir ac uwchdir, gan gynnwys fferm.

 

Bydd yr ardal gyfan – sydd cymaint â 400 o gaeau pêl-droed – yn cael ei rheoli er mwyn diogelu a chryfhau ei nodweddion eithriadol drwy adfer ac estyn coetir brodorol a sicrhau bod cynefinoedd uwchdir mewn cyflwr da.

 

Mae hefyd yn gyfle i wella mynediad cyhoeddus fel y gall mwy o bobl gael profiad o’r lle ac elwa ar fyd natur ar ei orau.             

 

Yn y goedwig yn y ceunant, ceir mwy na 200 o rywogaethau o fwsoglau a llysiau’r afu, a rhai ohonynt heb eu cofnodi ond mewn ambell safle dros y byd.

 

Ffynnant yn yr amodau llaith iawn a grëir gan afon Prysor dymhestlog sy’n llifo drwy geunant coediog rhyfeddol a chanddo lawer o raeadrau.

 

Mae dros 200 o rywogaethau o gen yn byw ar foncyffion y coed – gan wneud hwn yn un o safleoedd mwyaf cyforiog Cymru o ran cen coed.

 

Mae tingochiaid a theloriaid y coed yn byw yn y coed, a dyfrgwn yn hela ar hyd yr afon ac ystlumod pedol lleiaf, prin yn bwydo a chlwydo yma.

 

Un o’r tasgau cyntaf fydd estyn y pori ysgafn priodol gan ddefaid ar draws y coetir a chyflwyno pori gan wartheg ar y rhos wlyb uwchdirol.         

 

Fel rheol, ceir llai o fwsoglau, llysiau’r afu a chennau mewn coedydd derw heb eu pori, am eu bod yn cael eu llethu gan laswellt hir, mieri a grug.        

 

Newyddion da 

 

Dywedodd Clare Pillman, Prif Weithredwr Cyfoeth Naturiol Cymru: “Mae hwn yn newyddion da iawn i fioamrywiaeth yng Nghymru. Mae’n golygu y bydd gwaith rheoli cadwraeth da yn dechrau ar ardal fawr o goetir, gan greu mwy o le i fywyd gwyllt ffynnu ac i bobl ei fwynhau.

 

“Mae’n gyfle cyffrous a allai chwarae rhan mewn hyrwyddo twristiaeth werdd yn y rhan hon o Eryri.”

 

Yn ôl Natalie Buttriss, Cyfarwyddwr Coed Cadw yng Nghymru: “Crëwyd y coetir hwn dros filoedd o flynyddoedd. Adlewyrchir yr hanes maith hwnnw yn amrywiaeth y pethau byw sy’n ymgartrefu yma.                          

 

“Edrychwn ymlaen at weithio mewn partneriaeth â CNC i reoli’r ardal mewn modd cydgysylltiedig er mwyn i’r ceunant coediog a’r ardal barhau i ffynnu am genedlaethau i ddod.”

 

Daw’r dynodiad ar ôl i Goed Cadw brynu Coed Llennyrch a Choed Felinrhyd – y cyfrannodd CNC £50,000 atynt i’w helpu i ddechrau codi arian.

 

Mae’r safle’n rhan hanfodol o Ardal Gadwraeth Arbennig Coedydd Derw Meirionnydd – sydd o bwysigrwydd Ewropeaidd oherwydd ei hynodrwydd o blanhigion ac anifeiliaid.